Opinie | Niks geleerd van crash Jakobsen

Opinie | Niks geleerd van crash Jakobsen

foto: Cor Vos

donderdag 3 september 2020 om 19:45

Zondag is het alweer een maand geleden dat de complete wielersport huiverde van de verschrikkelijke valpartij van Fabio Jakobsen. Het is duidelijk dat de Nederlandse kampioen van 2019 na de bewuste val in de eerste rit van de Ronde van Polen een lange revalidatie wacht om weer terug te keren op de fiets.

Dylan Groenewegen maakte een ernstige fout. Hij werd genadeloos aan de schandpaal genageld omdat hij té rigoureus de deur dicht deed voor zijn snelle landgenoot. De Amsterdammer herstelt momenteel nog steeds van een sleutelbeenbreuk, maar zal na dit incident ook de passie voor zijn sport weer terug moeten vinden.

Begin augustus riep iedereen nog in koor dat de laatste rechte lijn in spurtritten veiliger moet en dat het kamikazegedrag van sprinters aan banden moet worden gelegd. Helaas moeten we concluderen dat er in de weken na deze zwarte dag voor de wielersport niets is veranderd.

Optelsom
Wanneer je alle sprints van de laatste weken goed analyseert, krijg je een aardige optelsom van incidenten. In Milaan-San Remo sprint Michael Matthews in de strijd om de derde plek een halve straatlengte van links naar rechts. Op het Europees kampioenschap in Plouay wijken diverse renners ver uit van hun rechte lijn. In de Memorial Marco Pantani drijft Alexandr Riabushenko (met elleboogje) de Colombiaan Daniel Muñoz helemaal naar de zijkant. Uiteindelijk komt Muñoz over de pootjes van de dranghekken ten val.

In de Brussels Cycling Classic ligt de finish aan het begin van een bocht naar links, waardoor winnaar Tim Merlier ook vlak voor de finish enkele meters naar links afwijkt. In Hongarije duikelen renners in de laatste kilometer van een sprintrit in de hekken. De openingsetappe van de Wielerweek van Coppi en Bartali eindigt in een kamikazesprint waarbij Gianni Vermeersch na de finish bijna in de hekken eindigt.

En ook in de zig-zag sprint van Caleb Ewan in de derde Tourrit naar Sisteron gebeuren zaken die op of over de grens zijn. Hier wijkt Sam Bennett dik twee meter van rechts naar links uit, maar kan Ewan hem op snelheid alsnog passeren.

Grens
Laat ik vooropstellen dat ik met 30 jaar wielerjournalistiek in mijn bagage geneigd ben te zeggen dat deze ‘afwijkingen’ moeten kunnen. Anderzijds ben ik me in de afgelopen weken ook gaan afvragen of het normaal is dat ik dit gedrag als acceptabel beschouw. Waar ligt de grens? Het kan toch nooit zo zijn dat de ernst van de blessures van de slachtoffers de graadmeter is of een sprint correct of incorrect is.

De aankomst van de vijfde rit in het hart van de Ardèche, Privas, wordt vooraf als een van de gevaarlijkste van de Tour beschouwd. Steven Verstockt, veiligheidsexpert van de Universiteit van Gent, plaatst vraagtekens achter de finale kilometer. De Vlaming heeft een model ontwikkeld dat objectief kijkt naar de veiligheid van een parcours.

“Minder dan een kilometer voor de finish is er nog een rotonde, waarbij de renners rechtsaf moeten slaan. Daar vormt zich een soort van trechter. Daarna volgen nog een aantal slingerbochten, verkeersdrempels en nóg een rotonde. Ik vraag me af waarom voor deze finish gekozen is”, vertelt hij bij de NOS.

De massasprint in Privas – foto: Cor Vos

Op de smalle, bochtige aankomst wordt het echter een rechttoe-rechtaan sprint met een schitterend en eerlijk duel tussen Wout van Aert en Cees Bol. Na afloop word ik erop gewezen dat Casper Pedersen, de lead-out van Bol, zich op 190 meter van de streep laat uitbollen, maar eerst nog even links de deur dicht doet, zodat Peter Sagan extra meters moet maken om hem rechts te passeren. Het oogt als het bewust opzettelijk hinderen. Toch vind ik het ongelooflijk moeilijk om hier een oordeel over te vellen. Zeker ook omdat het niet over de daadwerkelijke sprint om de overwinning zelf gaat.

Prioriteiten
Het bewijst nogmaals hoe gecompliceerd het ook voor de internationale wielerunie UCI is om direct het sprintgedrag rigoureus aan te pakken. Toch moet dit wel een onderwerp zijn dat bovenaan op de agenda komt te staan. Die wielerbond moet zich juist laten gelden met regels die de sprint daadwerkelijk veiliger maken.

Volgens regel 4.10.4 moet de UCI-jury Julian Alaphilippe 20 strafseconden geven omdat hij op 17 kilometer (dus binnen de 20 kilometer-grens) nog een bidon aanneemt. Het kost de Franse ‘chouchou’ zijn gele trui, wat een zware straf voor een bijzonder domme fout is. Toch mag je je afvragen of ‘JuJu’ hiermee iemand na zo’n wandeletappe in gevaar brengt? Nee! Wanneer je al die sprintincidenten van de afgelopen weken op een rij zet, dan zijn er toch belangrijkere prioriteiten.

Natuurlijk, in een sprint is risico’s nemen part of the job. Sprinters duiken in gaten, waar iedere andere renner direct in de remmen knijpt. De rappe mannen praten hier stoer over, totdat er iemand crasht. De vraag is tot wanneer de wielerwereld dit normaal blijft vinden? Is het niet de taak van de wielerinstanties om sprinters tegen zichzelf te beschermen?

Panel
Erik Dekker gaf mij maandag een voorzet. Laten we beginnen met een panel samen te stellen dat eerst een adviserende en waarschuwende rol heeft. Na een aantal maanden waarin iedereen duidelijk is gemaakt wat wel en niet kan, moet er vervolgens consequent worden gestraft. Dit moet er bij de sprinters worden ingestampt. Proberen de sprinters te herprogammeren. Al moet je ze wel de kans geven om deze nieuwe ‘ethiek’ te leren. Hoe gek dat ook klinkt.

Dit panel, bestaande uit oud-sprinters maar ook veiligheidsdeskundigen, moet eerst bij de WorldTour-wedstrijden worden ingezet, omdat de profs op het hoogste niveau een voorbeeldfunctie hebben. Ik denk dat de ploegen, UCI, organisatoren en renners dit initiatief in hun overleggen over veiligheid moeten meenemen.

De afschuwelijke val van Jakobsen was de slechtste reclame die de wielersport kan hebben. Niets doen en op de oude weg verder gaan is geen optie.

Dit artikel delen:

95 Reacties

kleomantre 3 september 2020 om 10:18

En wat voor het volgende in rondes. Indien een hele grote groep nog bijeen is op pak en beet 15km voor de meet en het een vlakke aankomst is, dan wel een aankomst met een klein pukkeltje nog.

Dat dan het volgende protocol in gang wordt gezet:
Iedereen die niet mee wil en hoeft te sprinten kan 10km voor de aankomst het pak laten gaan. Deze renners hebben dan de verplichting om binnen 1 min te finishen van de dagwinnaar, maar krijgen geen tijdverlies.

nummer3 3 september 2020 om 11:19

Het risico om meer dan een minuut te verliezen is dan veel te groot. Klassementsmannen gaan dat nooit riskeren en de knechten moeten gewoon bij hun kopman blijven dus die laten ook niet lopen. De enige renners die het dan laten lopen zijn dezelfde die dat nu ook al doen.

kleomantre 3 september 2020 om 11:27

een tijdverschil waarbij er nog wel enige inspanning wordt geleverd, dacht dat 1 minuut dan wel okee is. Maak er anders net iets meer van.

kleomantre 3 september 2020 om 11:38

Overigens als je meer dan de toegestane tijd verliest, verlies je enkel de tijd die bovenop dat wat je cadeau krijgt komt. Dus finish je in mijn eerste voorbeeld met zo’n groep op 1.10, dan verlies je 10 seconden op de winnaars.
Overigens maakt dat verder niet zoveel uit als alle AK-mannen die geen goesting noch kans hebben op de dagwinst in min of meer dezelfde groep uitbollen richting de finish. Teams als FDJ, Ineos, LJV, Astana kunnen dan met elkaar richting de finish rijden zonder dat iemand nog ergens per se gepositioneerd hoeft te zitten en geen enkele sprintersploeg gaat zich er tussen murwen.

DeGroteMolen 3 september 2020 om 11:05

Dat er wat moet gebeuren qua regulering is duidelijk, zo niet gaan er doden vallen. Maar je moet het karakter van de sport niet kapotmaken. Investeer in veiliger aankomsten qua locatie maar ook qua afzettingen e.d. En de regel: wie een ander laat vallen door roekeloos sprinten: 2 maanden schorsing. Vallen er 2, dan beiden geschorst. De beelden wijzen uit of het erover was of niet.

SprintMaster 3 september 2020 om 11:15

Denk dat de organisatie van de Ronde van Polen samen met de UCI de hand in eigen boezem moet steken. Een sprintfinish met snelheden van meer dan 80km/h moet men gewoon niet willen. Plus dat de beveiliging ook nog heel slecht was. Gewoon nooit meer doen.

Het van de rechte lijn afwijken is geen probleem zolang men de deur niet dichtgooit. Daarvoor zijn de renners behendig genoeg. Je ziet dat Ewan hier goed op anticipeert.
Enige wat ik als oplossing zie is een lijn op 1 meter van de hekken in de laatste 200 meter. Bij een duel mag degene die een sneller iemand wil voorblijven niet van buiten naar binnen de 1 meter komen. Dit consequent bestraffen met deklassering.

Stephen 3 september 2020 om 11:16

Je zou ook kunnen afspreken dat een spint-aankomst altijd heel breed is en dat de laatste kilometer recht moet zijn. En misschien zelfs nog met een soort banen zoals bij atletiek, of ga ik nu te ver?

nummer3 3 september 2020 om 11:34

En wat zou er gebeuren als je binnen de laatste km aan beide kante een lijn trekt op 50 cm van de hekken waarbinnen niet gereden mag worden? Enige straf bij overtreding is terugzetting in de groep waarin je rijdt.

Zo voorkom je valpartijen als iemand de deur dichtgooit bij de hekken en levert het geen problemen op voor klassementsmannen die over de streep gaan achter in het peloton.

Moet je de huidige regels voor het afwijken van je lijn wel blijven handhaven, zodat sprinters elkaar niet over het lijntje gaan duwen bij buitenom inhalen.

heuvelcolombia 3 september 2020 om 12:00

Interessant om te lezen dat deze man niks heeft geleerd terwijl hij dat wel hoopte

Paul Bus 3 september 2020 om 12:06

Sprinten blijft sprinten en sprinters blijven sprinters,per definitie een gevaarlijk aspect door de snelheid en het zicht op de overwinning (ik denk dat ze in een natuurlijke roes verkeren door de adrenaline in het lijf.

Pietspeed 3 september 2020 om 12:11

Het is vrij eenvoudig. De wedstrijdjury moet gewoon de regels toepassen en conform straffen. Extra panels, cie's of veiligheidsexperts: flauwekul. De UCI heeft een ongelooflijk uitgebreid regelement, waarin nagenoeg alles is bepaald en geregeld. Het is net als in de normale maatschappij, gewoon een kwestie van handhaven. Meer regels, meer instanties maakt het alleen maar complexer en ingewikkelder. Uiteindelijk gaat het om niet meer dan een peloton renners die een finish nadert. Het is niet zo dat het complete fileprobleem in Nederland dient te worden opgelost.
Het valt overigens op dat RK in zijn column het al dan niet bewust ((on)voorwaardelijk) toebrengen van ernstig lichamelijk letsel met eventueel blijvende schade (mijn zienswijze) aan FJ, omschrijft als een 'bewuste val' en 'vreselijke val'. Daarmee doet hij mi FJ ernstig te kort. FJ is gewoon keihard de hekken in gereden, punt. Dat is mi toch van een andere orde dan onregelementair sprinten! Laten we eerlijk zijn.

Panache 4 september 2020 om 08:48

+1 Pietspeed
Een parcoursbouwer die de richtlijnen volgt en een jury die consequent optreedt volgens de nu geldende regels zal al 99% oplossen.

Headlines

Materiaalzone

Populair