Materiaalzone 
Fietstoerisme 
Brasschaat omarmt 100-jarige (!) geschiedenis van BK wielrennen
Het Belgisch kampioenschap wielrennen als eendagskoers wordt dit jaar honderd jaar oud. Het is meteen ook een van de redenen waarom we nu terugkeren naar Brasschaat, een gemeente niet ver buiten Antwerpen, waar destijds in 1926 dat eerste kampioenschap – in de vorm die we nu kennen – doorging. De cirkel van het nationale kampioenschap is op die manier helemaal rond.
Voor de volledigheid moeten we melden dat de traditie van het Belgisch kampioenschap al in 1894 ontstond. Léon Houba kroonde zich toen in het Limburgse Smeesmaas-Maaseik tot Belgisch kampioen. Alleen werd de rit toen nog met gangmakers gereden, later werd het BK op punten verreden op verschillende locaties. Toen het kampioenschap in 1926 in Brasschaat neerstreek, begon de traditie van het BK als eendagskoers, destijds met Parijs-Roubaix-winnaar Félix Sellier als kampioen.
Herkansing WK
Niet toevallig gebeurde dat in de randgemeente van de Koekenstad. Daar organiseerde men al sinds 1921 de Acht van Brasschaat. Die naam kwam er vanwege de achtvormige omloop. In die tijd stond de wedstrijd bekend als de herkansing voor het WK op de weg en trok men grootheden als Eddy Merkcx, Greg Lemond en Rik Van Steenbergen aan.
Wagtmans wint in 1954 in Brasschaat – foto: Fotopersburo Cor Vos
Initiatiefnemer was chocolatier Alfred Martougin, inwoner van Brasschaat en meer dan twintig jaar voorzitter van de Belgische wielerbond. Hij gebruikte de Acht van Brasschaat als inspiratie om het BK ook om te vormen naar een eendaagse wedstrijd. Het concept sloeg zo goed aan dat ook de daaropvolgende edities tot en met 2030 in Brasschaat plaatsvonden.
In 1933 en 1936 kwam het kampioenschap terug naar Brasschaat, in 1954 finishte de eerste etappe van de Tour de France zelfs in de gemeente. Wout Wagtmans was de beste in een etappe die vertrok in Amsterdam. Verder bleef de wielertraditie in de gemeente vooral in stand door de Acht. Alleen, na de eeuwwisseling verviel die koers in een kermiswedstrijd met weinig animo. De laatste editie vond plaats in 2015.
Nieuwe traditie
Bij de gemeente vonden ze het best jammer om die traditie ten onder te laten gaan. Dus besloten ze vanaf 2018 de N8 van Brasschaat, een criterium bij avondlicht, op te richten. Om de organisatie in goede banen te leiden contacteerden ze de Brasschaatse ondernemer Luc Mattens. “Ik had enkele voorwaarden. Met een kwinkslag zei ik: Brasschaat moet zich dan wel kandidaat stellen voor de kampioenschappen te organiseren”, lacht Mattens in gesprek met onze website.
Evenepoel aan het werk in Brasschaat – foto: Fotopersburo Cor Vos
“Dat werd door de burgemeester, Jan Jambon (N-VA), serieus opgevat. Hij heeft zijn schouders onder het project gezet en de licentie binnen gehaald”, aldus Mattens. Jambon verklaarde dat de traditie en het feit dat we in 2026 exact honderd jaar na dat eerste kampioenschap zijn, hem een uniek gegeven leek en een extra motivatie om de organisatie binnen te halen. In 2021 gaf Belgian Cycling haar fiat.
Ompwarmers
Het criterium, met grote namen als Fabio Jakobsen, Philippe Gilbert en Thibau Nys aan de start, betekende een mooie opwarmer. Maar vanaf 2022 streken ook de nationale kampioenschappen voor nieuwelingen al neer in Brasschaat, het jaar nadien gevolgd door de junioren en later de beloften. “Het park aan de aankomstzone was zelfs bij die jeugdkoersen al volledig vol”, aldus Mattens.
Het gaf de organisatie de ruimte om te groeien voor de apotheose: vorig jaar de tijdrit en nu de wegrit tussen de Grote Markt in Antwerpen en het kasteel van Brasschaat. Met wereldkampioen Remco Evenepoel kregen ze destijds al de gedroomde winnaar in de rit tegen de klok. Het volk smulde “We hadden 2.500 vips, terwijl dat er in Binche maar honderd waren”, zegt Mattens. Voor de wegrit zijn dat er nu zelfs 5.500, die toch een beetje geschiedenis zullen meemaken.
Laatste winnaars National Road Championships - Belgium
| Jaar | Winnaar |
|---|---|
| 2025 | |
| 2024 | |
| 2023 | |
| 2022 | |
| 2021 | |
| 2020 | |
| 2019 | |
| 2018 | |
| 2017 | |
| 2016 |
In de zin "Het concept sloeg zo goed aan dat ook de daaropvolgende edities tot en met 2030 in Brasschaat plaatsvonden." dient het jaartal wel te worden veranderd in 1930.