Heerlijk Thialf-sfeertje, op de flanken van de Mont des Alouettes in Les Herbiers. Maar dan bij een broeierige 29 graden. Speaker Daniël Mangeas neemt in zijn eentje de dweilorkesten voor zijn rekening. Hey Jude en Het Kleine Café aan de Haven ontbreken, maar Mangeas kent gelukkig de samenstelling van alle ploegen en de erelijsten van alle renners uit zijn hoofd.

Groot verschil is natuurlijk, dat de renners precies één keer langs komen in plaats van oneindig hetzelfde rondje te draaien. Gelukkig biedt ook de schier oneindige reclamekaravaan enig vertier. De eerste etappe van de Tour de France 2011 is te volgen op grote schermen, maar het obligate kat-en-muis-spel met Quemeneur, Roy en Westra als aandoenlijke muizen lijkt slechts weinigen te boeien.

De schaarse plekken in de schaduw worden ingenomen door slapende honden en krijsende baby’s. Tenten met koek-en-zopie staan strategisch opgesteld in Les Herbiers (Herbier = ‘herbarium’ of ‘plantenboek’) en langs de kromme beklimming van de Mont des Alouettes (alouette = ‘leeuwerik’). Ondanks het vroege middaguur wordt al menig roes uitgeslapen, door hen bij wie de alcohol het gewonnen heeft van de vele ronkende aggregaten. Niemand die zich eraan stoort, de sfeer is geweldig.

De Fransen zijn uiteraard in de meerderheid en lijken zich erg op hun gemak te voelen. Het shirt van Europcar loopt in grote getale rond, de ene buik nog dikker dan de andere. Subsponsor Vendée is daardoor goed en strak leesbaar. Vol trots klinkt regelmatig, dat Franse renners in 2011 tot dusver de meeste overwinningen boekten en vandaag is Thomas Voeckler de logische favoriet. Maar als hij niet wint, is het ook goed.

Er zijn diverse Noorse en Britse vlaggen voor Hushovd en Cavendish. De Australische renners worden gesteund door een levensgrote kangoeroe. Amerikanen doen als altijd hun spelletjes namen-noemen, maar het vlaggenvertoon lijkt met Armstrong uit het decor verdwenen. Bij een TV-scherm van de RTBF verkondigen Belgische fans aan iedereen die het wil horen, dat Philippe Gilbert de gele trui alleen nog maar even hoeft op te halen. Ze spreken Frans, ze zingen Frans en ze joelen Frans. Een enkele Nederlander is te herkennen aan een voetbalshirt met de naam Sneijder of een bedrijfsshirt uit Voorthuizen. ‘We’ zijn hier niet met grote groepen, dus je hoort ‘ons’ niet. Wacht maar, op Alpe d’Huez zullen we ons laten gelden…

Als het laatste uur van de wedstrijd ingaat en de muizen zich laten vangen door de kat, neemt de spanning op de Mont des Alouettes toe. Het aantal rijen langs de dranghekken verdubbelt en de menigte bij de schermen groeit. Ter hoogte van de finish verkondigt een groepje Belgische fans aan iedereen die het wil horen, dat Philippe Gilbert de gele trui alleen nog maar even hoeft op te halen. Ze spreken Vlaams, ze zingen Vlaams en ze joelen Vlaams. Maar als het groepje Waalse supporters zich bij hen voegt, lijkt hun ontspanning over te gaan in voelbare animositeit met ongemakkelijke plagerijen over en weer.

Als de jonge Gilbert tijdens zijn FDJ-tijd een Waal was, waarom is hij dan nu opeens een Belg? Is het niet geweldig, hoe Vanendert, Van de Walle, Willems en Roelandts de longen uit het Vlaamse lijf rijden voor hun Waalse kopman? Geen woord over Jurgen van den Broeck en zijn podiumkansen. Waarom kunnen Walen en Vlamingen wel buiten elkaars gezichtsveld voor een Belg juichen, maar niet samen? Een intrigerende vraag en wie het antwoord dan wel een passende oplossing weet, mag zich allicht bij de Koning der Belgen kandidaat stellen als volgende informateur. Heel even, plotseling, op een zomerse zaterdag op een willekeurige Franse heuvel, verlangen de Vlamingen enorm naar het begin van het cross-seizoen.

Na het ingaan van de laatste 10 kilometer wordt zowel het peloton als het publiek opgeschrikt door opeenvolgende valpartijen, nota bene op plekken met nauwelijks publiek en tussen de rotondes in. In de spanning die zich meester maakt van zowel de Waalse als de Vlaamse supporters van Gilbert, hebben ze geen oog voor de overmacht waarmee hij zijn concurrenten weet af te troeven. Voeckler weet lang zijn wiel te houden tot genoegen van de Fransen, maar moet toch al vroeg laten lopen en finisht als 14e. Een vroege uitval van Vinokoerov en daaropvolgende poging van Cancellara worden eenvoudig gepareerd door Gilbert, die al ruim voor de streep zeker is van de zege en de eerste gele trui. Hij hoeft hem alleen nog maar even op te halen.

Als het letterlijk uiteengevallen peloton vol bewondering voor Gilbert over de streep kruipt, kiezen de Walen en Vlamingen beide voor een andere windrichting. Het gaat te ver om hun kortstondige toestand van vlak ervoor als gedeelde spanning en vervolgens gedeelde vreugde te omschrijven. Maar het lijkt toch al heel wat, dat beide bloedgroepen op hetzelfde moment en op dezelfde plek hun overeenkomstige emoties tonen. Zolang Philippe Gilbert grote koersen blijft winnen, is er hoop voor de Verenigde Belgen.

Columnist Remko Mulder (xistnc) volgt de Tour de France van 2011 van dichtbij en zal regelmatig verslag doen op WielerFlits.nl en Eyserbos.nl.